2024 yılı, vergi mükellefleri için zorlu bir dönem oldu. Birçok vergi istisnası kaldırıldı ve düzenlemeler yapıldı. Ancak, bu değişikliklerin etkileri 2025 yılından itibaren hissedilecek.
2025 yılı bütçe kanununa bakıldığında, Maliye’nin kurumlar vergisi ile ilgili yüksek bir beklentisi olmadığı görülüyor. 2024 yılı Kasım ayı bütçe gelir gerçekleşmelerine göre, kurumlar vergisinde 11 aylık gerçekleşme oranı yüzde 34 seviyesinde kalmış, 2023’ün aynı dönemine göre ise yüzde 30,5 azalmış. 2025 bütçesinde de kurumlar vergisi artış hedefi yüzde 30 olarak belirlenmiş. Bu durum, yapılan değişikliklere rağmen önemli bir artış beklenmediğini gösteriyor.
Orta Vadeli Programa (2025-2027) baktığımızda, vergi yükü oranının 2023 yılında yüzde 16,8 iken, Program döneminde yüzde 18 olması hedefleniyor. Vergi tabanının genişletilmesi ve vergilemede gönüllü uyumun artırılmasına yönelik çalışmalar sürdürülecek. Ayrıca, etkin olmayan istisna, muafiyet ve indirimlerin kaldırılmasına devam edilecek.
Kayıt dışılıkla mücadele etkin bir şekilde sürdürülecek. Maliye Bakanı, bu hedefi her açıklamasında vurgulamakta ve gündemde tutmaktadır. Orta vadede doğrudan vergilerin payının artırılması planlanıyor. Gelir, kurumlar, katma değer vergileri kanunları ile vergi usul kanununun güncellenmesi yönünde düzenlemeler hayata geçirilecek.
2025 yılı için dolaysız vergilerin payını artırma hedefi, eğer sürpriz düzenlemeler yapılmazsa, gerçekleşmeyecek gibi gözüküyor. Bugüne kadar yapılan düzenlemeler ve vergi denetimini yaygınlaştırma çabaları, vergi gelirlerinde önemli bir artış sağlamadı. Vergi denetiminin ana amacı tahsilatı artırmak değildir.
2025 yılında radikal kararlar alınması ihtimali bulunmaktadır. Yeni ek vergiler ve net aktif vergisi gibi olağanüstü düzenlemeler için hazırlık yapılmadığı umulmaktadır. Enflasyon düzeltmesi, gelir ve kurumlar vergisinde beklenen artışı sağlamadı, hatta düşüşlere neden oldu. Resmi enflasyon oranlarının düşmesi nedeniyle vergisel etkisi sınırlı kalacaktır.
2025 yılının ilk yarısında yeni bir torba yasa beklenmektedir. Bu yasa, bazı istisna ve indirimleri kaldıracak veya daraltacak düzenlemeleri içerebilir. Özellikle KDV ile ilgili düzenlemeler yapılması beklenmektedir. “Af çıkar mı?” sorusu sıkça sorulmakta, ancak eski paketlere benzer bir af çıkması olası görünmemektedir.
Bunun yerine, borç yapılanması şeklinde bir düzenleme yapılması yüksek bir olasılıktır. Kredi faizlerinin yüksek olduğu bu dönemde, vergi ve sigorta borcu olan mükelleflerin rahatlatılması şarttır. Maliye ile mükellefler arasında yaşanan ihtilaflar, son dönemlerde artan dava sayılarıyla kendini göstermektedir.
Maliye ile mükellefler arasında çok ihtilaf yaşanmakta ve bu durum, son yasal düzenlemeler ile Maliye’nin tebliğ bazındaki yaklaşımının etkisiyle artmaktadır. Uzlaşmada yapılan son değişiklikler, dava sayılarının daha da artmasına neden olacaktır. Çıkarılması muhtemel yapılandırma yasasının kapsamına dava/uzlaşma/tarh aşamasındaki işlemlerin de dahil edilmesi isabetli olacaktır.
Başta finansman gider kısıtlaması olmak üzere, mevzuatımızda sadeleşme bekleyen birçok sorun bulunmaktadır. Uyuşmazlık sayısını azaltacak düzenlemelere acilen ihtiyaç vardır. Maliye, hangi konularda sadeleşme gerektiğini, uyuşmazlık konularına bakarak kolayca tespit edebilir.
2025 yılında uygulamaya girecek yurt içi asgari kurumlar vergisinde, geçmiş yıl zararlarının mahsubu gibi önemli sorunlar bulunmaktadır. Vergi istisna, muafiyet ve indirimler üzerinden vergi almayı öngören düzenlemeler, kamuoyu desteğinden mahrum kalmaya mahkumdur. Maliye, yurt içi asgari kurumlar vergisi matrahından geçmiş yıl zararlarını mahsup ettirmeme ısrarından vazgeçmelidir.
Eğer tebliğ ile bu konuda bir açıklama veya düzenleme yapmak istemiyorsa, 2025’in ilk torba yasasına bu sorunları çözecek maddeler eklenmesini sağlamalıdır. Aksi takdirde, çok sayıda uyuşmazlık yaşanması kaçınılmaz olacaktır. Bir vergi sistemi, bu kadar ihtilafı kaldıramaz!
Son söz olarak, 2024 yılı vergi mükellefleri ve mali müşavirler için çok zor geçti. 2025 yılının tüm vergi mükellefleri için sakin ve huzurlu geçmesini dilerim.